TBMM'ye "Kuyu Tipi" Hapishanelerin Kapatılması İçin Araştırma Teklifi

Yüksek Güvenlikli Hapishanelerin Sorunları

2021 yılından itibaren toplam 21 adet yüksek güvenlikli hapishane inşa edildi. Bu hapishanelerin mimari yapısı ve uygulama rejimi, mahpuslara yönelik tecrit ve izolasyon koşullarını derinleştirmektedir. Mahpusların büyük çoğunluğunun tek kişilik hücrelerde tutulduğu bu hapishanelerde, hücre kapıları otomatik olarak kontrol edilmekte ve tüm iletişim megafon ve butonla sağlanmaktadır.

Tecrit ve Hak İhlalleri

Hapishanelerin pencerelerinde demir parmaklıklar ve sık örülmüş tel örgüler bulunduğundan mahpusların hava ve güneşten yararlanmaları engellenmektedir. Günlük havalandırma hakkı 1,5 saat ile kısıtlanmış olup, mahpusların bu süre zarfında temel ihtiyaçlarını karşılamaları da mümkün olmamaktadır. Ayrıca hücrelerdeki kameralar mahpusların her hareketini izlemekte, mahremiyet ihlali yaratmaktadır.

Ziyaret ve Sosyal İzolasyon

Mahpusların ziyaret günleri her mahpus için ayrı ve tek olarak düzenlenmekte, bu da sosyal izolasyonu artırmaktadır. Yüksek güvenlikli hapishanelerde tecrit uygulamaları sistematik hale gelmiş, mahpusların hem dış dünya ile hem de diğer mahpuslarla ilişkileri olabildiğince kısıtlanmıştır.

Sağlık ve İnsan Hakları İhlalleri

31 Mart 2024'te TİHV, TTB ve İHD tarafından düzenlenen basın toplantısında, yüksek güvenlikli hapishanelerin mahpusların sağlığı üzerinde ciddi hak ihlalleri yarattığı belirtilmiştir. Yeterli, uygun ve değişken dış uyaranların eksikliği nedeniyle bu hapishanelerde fiziksel ve ruhsal olarak sağlıklı kalmak mümkün değildir.

Öcalan’a Uygulanan Tecrit ve Yaygınlaştırılması

Sayın Abdullah Öcalan’a uygulanan mutlak tecrit ile benzerlikler gösteren bu hapishaneler, tecrit ve cezalandırma sisteminin genişletilmesi amacıyla kullanılmaktadır. Kürt halkını ve sistem karşıtı muhalifleri bastırmaya yönelik bu uygulamaların insan hakları temelinde incelenmesi ve sonlandırılması gerektiği vurgulanmaktadır.

Araştırma Talebi

Cengiz Çiçek, "Kuyu Tipi" hapishanelerin insan hakları zemininde incelenerek derhal kapatılması ve yapımlarının durdurulmasının demokratik bir cumhuriyet ve hukuk düzeni için gerekli olduğunu ifade etti. Meclis araştırmasının, Türkiye’nin ceza infaz politikalarının bir bütün olarak değerlendirilmesi açısından zaruri olduğunu belirtti.

@welgmedya